Davlat korxonalarini ESG va barqaror rivojlanish tamoyillari asosida transformatsiya qilish
UzAssets davlat aktivlarini boshqarishning zamonaviy yondashuvlarini, ESG hisobotining dolzarb xalqaro amaliyotlarini va boshqaruv tizimlarini (ISO) hisobga olgan holda davlat portfel kompaniyalarida ESG tamoyillari va xalqaro barqaror rivojlanish standartlarini joriy etishni muvofiqlashtiradi.
UzAssets tomonidan ESG transformatsiya bo'yicha faoliyat O'zbekiston Respublikasi Prezidentining 2023-yil 1-martdagi №PF-83-son Qarori doirasida investitsiya jozibadorligini oshirish vazifalari doirasida amalga oshirilmoqda.
Bugungi kunda ESG zamonaviy boshqaruv modellarining ajralmas qismiga aylandi. Bu yo'nalishda ishlash kompaniyalarga imkon beradi:
Atrof-muhit, ijtimoiy va boshqaruv risklarini faol boshqarish, hodisalar va obro'ga zarar yetkazish ehtimolini kamaytirish.
Xalqaro investorlar va moliya institutlarining talablarini qondirish orqali investitsiya jozibadorligini oshirish.
Yashil, ijtimoiy va o'tish moliya vositalarini o'z ichiga olgan barqaror moliyaga kirish imkoniyatini qo'lga kiritish.
Hamkorlar, mijozlar va davlat manfaatdor tomonlari o'rtasida ishonchni mustahkamlash.
Resurslardan oqilona foydalanish va barqaror biznes amaliyotlari orqali operatsion samaradorlikni oshirish.
Bizning yondashuvimiz
Biz barqaror rivojlanishni korxonalarning uzoq muddatli moliyaviy barqarorlik strategiyasining ajralmas elementi sifatida ko'rib chiqamiz, bu strategiya, jumladan, atrof-muhitni muhofaza qilish, ijtimoiy mas'uliyat va korporativ boshqaruv sohasidagi yuqori standartlarga rioya etishga asoslanishi kerak.
Biz barqarorlik va ESG tamoyillari kompaniyaning barcha jarayonlari va boshqaruv vertikaliga, shu jumladan butun tizimning asosiy elementi sifatida korporativ boshqaruvga integratsiya qilinishi kerak, deb hisoblaymiz — bu eng yaxshi xalqaro amaliyotlarga mos keladi.
UzAssets boshqaruv konturiga mamlakatning iqtisodiyotining muhim ulushini tashkil etuvchi yirik tizim shakllovchi kompaniyalar, jumladan 22 ta korxona kiradi.
Portfel kompaniyalari
Me'yoriy hujjatlar
Biz UzAssets ESG transformatsiyasi bo'yicha Yo'l xaritasi doirasida faoliyat yuritamiz, u amaldagi milliy strategik me'yoriy-huquqiy hujjatlarni hisobga olgan holda ishlab chiqilgan, jumladan:
"O'zbekiston — 2030" Strategiyasi — yashil iqtisodiyotga o'tish, energiya samaradorligini oshirish, qayta tiklanuvchi energetikani rivojlantirish va atrof-muhitga ta'sirni kamaytirish kabi uzoq muddatli maqsadlarni belgilaydi.
O'zbekiston Respublikasi Prezidentining №UP-37-son Farmoni (21.02.2024) — "yashil iqtisodiyot" tamoyillariga asoslangan yuqori iqtisodiy o'sish sur'atlarini ta'minlash bo'yicha tizimli choralar to'g'risida.
O'zbekiston Respublikasi Prezidentining №UP-16-son Farmoni (30.01.2025) — "Atrof-muhitni muhofaza qilish va "yashil iqtisodiyot" yilida "O'zbekiston–2030" Strategiyasini amalga oshirishning davlat dasturi to'g'risida".
O'zbekiston Respublikasi Prezidentining №PP-282-son Qarori (15.09.2025) — Moliyaviy hisobotning Xalqaro standartlarini (IFRS) joriy etish, korporativ hisobotning shaffofligi va sifatini oshirish hamda milliy amaliyotni xalqaro standartlarga yaqinlashtirish to'g'risida.
O'zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining №221-son Qarori (4.05.2026) — UzAssets portfel davlat kompaniyalarida IFRS Sustainability Disclosure Standards (IFRS SDS — ISSB) standartlarini joriy etishga yo'naltirilgan.
Faoliyat yo'nalishlari
ESG Yo'l xaritasi — korxonalar rivojlanishining kompasi
Barqaror rivojlanishning asosiy yo'nalishlarini qamrab oluvchi 20 ta loyihani o'z ichiga olgan yagona metodologik ESG transformatsiya yo'l xaritasi ishlab chiqildi va boshqaruv konturidagi barcha kompaniyalar uchun umumiy asos bo'lib xizmat qilmoqda.
UzAssets yo'l xaritasini amalga oshirishni va loyihalarni barcha bosqichlarda tizimli ravishda ilgari surishni ta'minlaydi.
A. Yo'l xaritasini amalga oshirishni boshqarish
Vazifalar qo'yish va loyihalarni bajarishni muvofiqlashtirish
Doimiy monitoring
Amalga oshirish holati bo'yicha choraklik va yillik hisobot
B. Kompaniyalarga metodologik va ekspert ko'magi
Yangi standartlar va boshqaruv yondashuvlarini joriy etishda kompaniyalarga yordam berish uchun metodologik hujjatlar ishlab chiqish
C. Loyihalarni amaliy hamrohlik qilish
Yakuniy hujjatlarni kelishish
Tashqi konsaltingga bo'lgan ehtiyojni kamaytirishga yordam beruvchi UzAssets kuchaytirilgan ekspert yadrosi hisobidan kompaniyalarga ekspert konsultatsiya ko'magini ko'rsatish, alohida loyihalarda maqsadli "hands-on" ishtirok
Xalqaro moliya institutlari bilan hamkorlikni rivojlantirish
Ehtiyojlarni aniqlash, texnik yordam bo'yicha so'rovlar shakllantirish va ESG yo'l xaritasini amalga oshirishdagi muvaffaqiyatga qaratilgan grant loyihalarini hamrohlik qilishni o'z ichiga olgan xalqaro moliya tashkilotlari (IFIs) bilan hamkorlikni rivojlantirish.
Loyihalar barqaror rivojlanish sohasidagi tashabbuslarni amalga oshirish doirasida UzAssets darajasida barcha portfel kompaniyalar uchun, shuningdek alohida davlat korxonalari (SOEs) uchun ham amalga oshirilishi mumkin.
Me'yoriy hujjatlar ishlab chiqishda ishtirok etish
Barqaror rivojlanish sohasidagi hisobot standartlarini joriy etish bo'yicha me'yoriy hujjatlar ishlab chiqishda ishtirok etish, shu jumladan barqaror rivojlanish sohasidagi xalqaro IFRS standartlarini (IFRS Sustainability Standards) joriy etish masalalari bo'yicha ekspert ko'magini taqdim etish.
2026 yilda UzAssets O'zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2026 yil 4 maydagi 221-son qarorini — «Barqaror rivojlanish hamda ekologik, ijtimoiy va korporativ boshqaruv (ESG) tamoyillarini joriy etish chora-tadbirlari to'g'risida»gi hujjatni ishlab chiqdi.
Hujjat UzAssets portfel kompaniyalari va O'zbekistonning yirik strategik korxonalarini IFRS SDS (ISSB) ESG-hisobot standartlariga bosqichma-bosqich o'tkazishga qaratilgan.
ESG ko'rsatkichlari
Ko'rsatkich
2025
2024
2023
ESG hisoboti Xalqaro standartlarga muvofiq hisobot
64% kompaniya ESG hisobotini xalqaro standartlarga muvofiq chiqardi
50% kompaniya ESG hisobotini xalqaro standartlarga muvofiq chiqardi
32% kompaniya ESG hisobotini xalqaro standartlarga muvofiq chiqardi
ESG reytingi TOP-10 global reyting ro'yxatidagi nufuzli xalqaro reyting agentliklari tomonidan baholash
45% kompaniya ESG profili baholangan
50% kompaniya ESG profili baholangan
4,5% kompaniya ESG profili baholangan
Kompaniyalarning faolligi
86% kompaniya ESG yo'nalishi bo'yicha ishga jalb etilgan
41% kompaniya ESG yo'nalishi bo'yicha faoliyat yuritgan
32% kompaniya ESG yo'nalishi bo'yicha faoliyat yuritgan
Kompaniyalarning jalb etilganligi
27% kompaniya iqlim strategiyasi va dekarbonizatsiya rejalarini ishlab chiqish va kelishish jarayonida
——
——
Korxonalarda ESG-transformatsiya yondashuvining asosiy elementlari
Salohiyatni oshirish
UzAssets portfel kompaniyalari uchun barqaror ESG ekspertizasi va kadrlar zaxirasini rivojlantirmoqda.
15%
jalb etilish o'sishi
ESG ekspertizasi
ADB ko'magi bilan ESG mutaxassislarini tayyorlash bo'yicha Center of Excellence tashabbusi ishga tushirildi.
O'qitish
2026 yilda birinchi pilot oflayn oqim amalga oshirildi, keyingi bosqichda onlayn o'qitish rejalashtirilgan.
Ichki funksiyalar
ESG yondashuvlari korporativ boshqaruv va kompaniyalarning transformatsiya ofislariga integratsiya qilinmoqda.
2025 yil yakuniga ko'ra kompaniyalarning ESG kun tartibiga jalb etilishi 15% ga oshdi, jumladan alohida ESG funksiyalari va ESG yo'nalishi rolini kengaytirish hisobiga.
ESG ma'lumotlari sifati va axborotni oshkor etish korporativ boshqaruv sifatining muhim ko'rsatkichi.
+15%
oshkor etish o'sishi
Yagona yondashuv
Axborotni oshkor etish xalqaro standartlar va taqqoslanuvchi ESG ma'lumotlariga asoslanadi.
IFRS S1 / S2
O'zbekistonda IFRS Sustainability Disclosure Standards standartlariga o'tish izchil amalga oshirilmoqda.
DMA
Double Materiality Assessment ESG omillarining biznesga va biznesning jamiyatga ta'sirini hisobga oladi.
Biz xalqaro standartlar, ma'lumotlarni verifikatsiya qilish va barqarorlikni riskka yo'naltirilgan baholash asosida axborotni oshkor etishga yagona yondashuvni shakllantirishga intilamiz.
Biznes jarayonlarini yaxshilash
Ishonchli ma'lumotlar, boshqaruv jarayonlari va sertifikatlash samarali ESG boshqaruvining asosi.
Ma'lumot sifati
Samarali boshqaruv ma'lumotlarni sifatli to'plash, taqqoslanuvchanlik va ishonchlilikka tayanadi.
ESG-risklar
ESG-risklarni tizimli boshqarish portfel kompaniyalarining barqarorligini kuchaytiradi.
ISO
ISO 14001, ISO 45001 va ISO 50001 bo'yicha mustaqil sertifikatlash muhim ahamiyatga ega.
Karbon chiqindilarini kamaytirish
Iqlim kun tartibi boshqaruv qarorlari va dekarbonizatsiya choralariga integratsiya qilinadi.
6
tashabbus
4
yechim
Uglerod boshqaruvi
Portfel tuzilmasidagi yuqori uglerod sig'imiga alohida e'tibor qaratiladi.
Iqlim maqsadlari
Maqsad va mas'uliyatlarni rasmiylashtirish iqlim kun tartibini rahbariyat darajasiga olib chiqadi.
Amaliy choralar
Deklarativ yondashuvdan aniq iqlim majburiyatlari va yechimlarni joriy etishga o'tish.
ESG reytingi
Xalqaro ESG reyting agentliklari bahosi kompaniya amaliyotlarining qiyoslanishi va ishonchliligini oshiradi.
13%
2024
45%
2025
Tashqi baholash
Portfel kompaniyalari xalqaro tan olingan ESG yondashuvlari orqali baholanadi.
Diversifikatsiya
Bir nechta reyting yondashuvlari barqarorlikni yanada kompleks baholashni ta'minlaydi.
Qayta baholash
Qayta baholash uzluksiz takomillashtirish va oshkor etilayotgan ma'lumotlarni yangilashni aks ettiradi.
UzAssets AI Assistant
Onlayn — javob berishga tayyor
Men UzAssets AI assisant. Sizga qanday yordam bera olaman?
